आणि मराठी बोलणाऱ्या, पण अजून मराठी वाचता-लिहिता न येणाऱ्या सगळ्या मुलांसाठी.
माझी ५ वर्षांची मुलगी सीनियर केजीत आहे. तिच्या शाळेत इंग्रजी ज्युनियर केजीपासून शिकवतात, पण मराठी थेट पहिलीपासून. घरी ती मराठी बोलते, पण तिला अजून मराठी वाचता-लिहिता येत नव्हतं, आणि ती शिकावी असं मला वाटत होतं.
मी नेहमीसारखी सुरुवात केली: पुस्तकातून अक्षरं शिकवायला. मग लक्षात आलं की ॲप यापेक्षा खूप जास्त करू शकतं: खेळत खेळत, मजेत शिकवू शकतं, रोजचा सराव सोपा करतं, आणि कुठेही शिकता येतं — प्रवासात, किंवा कार्टून बघण्याऐवजी.
म्हणून मी आम्हा दोघांसाठी एक ॲप बनवलं. ते प्रत्येक आवाज दर वेळी सारखाच म्हणतं, प्रत्येक अक्षर रेघेरेघेने कसं काढायचं ते दाखवतं, जुनी अक्षरं विसरण्याआधी परत आणतं, आणि सरावाचे छोटे खेळ बनवतं. त्याला इंटरनेटची गरजच नाही.
मी त्याच्यातूनच तिला शिकवतो आहे, आणि आमच्या सरावात जे दिसतं त्यावरून त्यात सुधारणा करत जातो. रेघा पुस्तकात छापल्यात तशाच नाही, तर मराठी घरांत अक्षरं जशी काढतात तशा. लिहिणं स्क्रीनवर नाही, खऱ्या वहीत, आणि ते पालक तपासतात. प्रत्येक पानावर काय करायचं ते मुलाला दर वेळी सांगितलं जातं.
आणि ही अडचण फक्त आमची नाही. अनेक कुटुंबांची हीच अडचण आहे:
माझ्या मुलीला उपयोग झाला, तर त्यांनाही होईल. म्हणून अक्षरपाखरू मोफत आहे: जाहिराती नाहीत, खाती नाहीत, आणि कोणतीही माहिती गोळा केली जात नाही.
ॲपची सुरुवात जशी झाली तशीच त्याची सुधारणा होत राहील: मुलं वापरतात त्यावरून. तुमच्या मुलाला एखादी गोष्ट कळली नाही, एखादा शब्द चुकीचा वाटला, किंवा काही हवं असेल, तर लिहा: hello@abhijitvaidya.in
— अभिजित वैद्य, पुणे · abhijitvaidya.in